Podcast DOCS

Er is iets raars aan de hand. De afgelopen eeuw lijken er nauwelijks vrouwelijke architecten actief te zijn geweest. Van de 700 archieven in de Rijkscollectie voor Architectuur en Stedenbouw zijn er slechts 30 van vrouwen. Hoe kan dat? In de DOCS-aflevering Vrouwen die bouwen gaat Sandra Rottenberg op zoek naar de verloren geraakte architectes en hun bouwkundig werk.

Fermata is een amateurkoor, maar de ambities van de zangers doen niet onder voor die van professionele musici. Ze willen de muziek zo goed mogelijk vertolken, want de uitvoering is belangrijk. Fermata zingt namelijk op uitvaarten en begrafenissen. Muziek om het verdriet van de nabestaanden even te verzachten.

Verandert de opkomst van cosmetische ingrepen de manier waarop we naar onszelf en naar elkaar kijken? Katja Keuchenius onderzoekt hoe de maakbaarheid van het lichaam ons gevoel voor esthetiek beïnvloedt. Zien we er straks allemaal hetzelfde uit?

Bescheidenheid is uit de tijd. Was het vroeger een deugd, nu moet je assertief zijn en jezelf verkopen. Waarom; een bescheiden mens is immers prettiger in de omgang? Misschien zijn de makers vooringenomen, want zelf beslist niet geschikt voor de functie van verkoper. Bovendien: wat ís bescheidenheid eigenlijk?

Deze keer in DOCS: de eerste aflevering van de podcast Zwermelingen. Sander stuit tijdens wandelingen in het bos achter zijn huis regelmatig op achtergelaten persoonlijke spullen en provisorische onderkomens. Soms treft hij een bewoner. Naomi Steijger raakt geïntrigeerd door een specifieke vondst en samen met Sander gaat ze op zoek naar de eigenaar. Twee bijzonder opsporingsambtenaren (boa’s) van de gemeente Venlo vertellen hoe zij omgaan met meldingen van zwerfafval en mensen die in het Jammerdal kamperen.

Federico García Lorca is een van de belangrijkste Spaanse schrijvers. Ter ere van zijn 125e geboortejaar maakte de dichter Joost Oomen de voorstelling Lorca. Een vrolijk stuk dat deze zomer een hit was op Oerol en de Parade. De linkse en openlijk homoseksuele Lorca werd in 1936 door aanhangers van Franco vermoord. Hoe komt het dat Lorca nog altijd zo tot de verbeelding spreekt?

Begin jaren tachtig stond de universiteit bekend als links bolwerk. En nergens werd met zoveel enthousiasme actiegevoerd als in het Spinhuis, de afdeling Antropologie van de Faculteit Sociale Wetenschappen . Acties vóór vrouwenstudies, tégen grensoverschrijdend gedrag en vóór een fatsoenlijke studiefinanciering. Gedachtengoed dat je nu woke zou kunnen noemen. Toch waren er veel blinde vlekken, zo was er bijvoorbeeld nauwelijks oog voor racisme.

Cultuurfilosoof Ton Lemaire ziet bomen als onmisbare bondgenoten en schreef daarover zijn nieuwste boek. Zelf heeft Lemaire er honderden staan in ‘zijn’ dal in de Franse Dordogne. Marten Minkema ging bij hem op bezoek.

Dickpics fascineren programmamaker Anna Dijk mateloos. Het is een vorm van seksueel grensoverschrijdend gedrag die zij oprecht niet begrijpt. Waarom denken mannen dat iemand op zo’n foto zit te wachten? Of gaat het er juist om dat iemand dat níet wil? Zij gaat op onderzoek uit en praat met mannen en vrouwen over het fenomeen.

Mensen met long COVID (of post-COVID) zijn natuurlijk ontzettend saai en vervelend; miepen de hele tijd over energie. Ze willen begrip, maar begrijpen zelf niet wat er met ze aan de hand is. Michiel van de Weerthof kan het weten, want hij heeft zélf long COVID. Volgens de communicatieprofielen van DISC, die organisaties gebruiken om hun werknemers mee in te delen, is Michiel knalgeel. Dankzij COVID is zijn geel kapot en moet Michiel zichzelf opnieuw uitvinden. Hij bezoekt voor het eerst van zijn leven een echte werkvloer, gaat te rade bij groenen, blauwen, roden en andere gelen en deelt zijn bevindingen met zijn ergotherapeut.

Frederike Luijten (25) is recent benoemd tot stadsdichter van Tilburg. Deze stad omarmt de poëzie in het publieke domein, Frederike is al de elfde stadsdichter daar. Dertig kilometer verderop, in Breda, hebben de inwoners het minder getroffen. De laatste dichter die zich officieel stadsdichter mocht noemen, Kees van Meel, heeft jaren geleden zijn pen aan de wilgen gehangen. René Oomen onderzoekt in beide steden de wereld van de stadspoëzie.

De gender reveal party, waarbij het geslacht van een ongeboren kind feestelijk wordt bekendgemaakt, wordt steeds populairder, maar is ook omstreden. Hoe is dit nieuwe zwangerschapsritueel ontstaan en waarom roept het zoveel emotie op? In de documentaire Roze of blauw beleven de makers hun allereerste gender reveal party, ze bezoeken twee enthousiaste echoscopisten, een vader die zijn kinderen zo ver mogelijk van genderhokjes wil houden en ze spreken een onderzoekster die is gespecialiseerd in moderne rituelen.

Begraafplaatsen zijn een gemeenschap op zich. Mensen die een naaste hebben verloren, vinden hier troost of proberen die te vinden, bij het graf van hun geliefde óf bij de andere bezoekers van de begraafplaats. Wie hetzelfde meemaakt, heeft vaak aan een half woord genoeg. De documentaire geeft een inkijkje in de mini-samenleving die een begraafplaats is, aan de hand van het verhaal van Anton, die elke dag bij het graf van zijn vrouw te vinden is.

Boekenmarkten zijn nog altijd een succes. Terwijl je langs honderden meters kraampjes schuifelt denk je misschien dat je deelneemt aan een oude ontspannen traditie, maar het echte begin van de boekverkoop op straat is een eeuwenoud verhaal van armoede en afzien.

Hoe geef je na een verslaving opnieuw invulling aan je leven? Zolang Djuna Kramer zich kan herinneren, was haar vader verslaafd aan heroïne. Maar sinds een paar jaar is hij clean, en lijkt het beter met hem te gaan dan ooit. Zou het deze keer echt zijn, vraagt ze zich af, en wat betekent dat voor hun band? Vragen die des te meer prangend worden nu zij zelf binnenkort moeder is.

Chili staat dit jaar stil bij de staatsgreep, die plaatsvindt op 11 september 1973. De socialistische president Salvador Allende komt daarbij om het leven en de rechtse Augusto Pinochet grijpt de macht. Hoewel Pinochet al sinds 2006 dood is, zorgt zijn dictatuur nu nog voor verdeeldheid in het land; arm versus rijk, links versus rechts, martelaar versus beul. Voor correspondent Boris van der Spek is het een thema dat in alle gesprekken en reportages terugkomt. Hij maakte de documentaire De open wonden van Chili – en stuitte daarbij op een onwaarschijnlijke vriendschap.

Radiomaker Richard den Haring reist afgelopen januari mee met Anne. Zij helpt met haar vrijwilligersteam van Stichting Israa Palestijnse vluchtelingen. Het team deelt dekens, matrassen en dieselolie uit in diverse vluchtelingenkampen in Libanon.

“Ben ik een Surinamer?” Die vraagt stelt Ischa aan de enige autoriteit die hij op dat gebied kent: zijn 80-jarige oma. Zij werd onlangs 80 en woonde de eerste 23 jaren van haar leven in Suriname. Hoewel de familiegeschiedenis van deze Jane de Miranda nauw samenhangt met de geschiedenis van Suriname en Ischa zowel afstamt van slaven als hun houders, weet hij er beschamend weinig van.