Podcast DOCS

Joy zet alles opzij om haar terminaal zieke moeder nog één onvergetelijke laatste zomer te bezorgen. Podcastmaker Lotte van Gaalen volgt moeder en dochter tijdens deze zomer op de voet en probeert hun relatie te ontrafelen. Gedurende deze zomer wordt het Lotte duidelijk hoe de band tussen Tammy en Joy precies in elkaar zit, welke rol het verleden van Tammy hierbij speelt, en hoe verschillend moederschap eruit kan zien. In DOCS de eerste aflevering: Mei. De hele serie is te beluisteren via de gratis NPO Luister-app.

Hij stond met ezelsoren op in de hoek en werd onder aanvoering van de juf door de hele klas uitgejouwd met 'sliep uit'. Hij werd een hele middag, met vijftig klasgenoten, voor straf in de zon gezet en werd mét, en zonder, liniaal geslagen. En zaten er nou echt vijf Jossen in de klas? Het zijn herinneringen van radiomaker Jan Maarten Deurvorst. In de documentaire De jongensschool onderzoekt hij of het allemaal werkelijk zo erg was.

DOCS tipt: Mina & Mevrouw, waarin Maartje Duin (opnieuw) haar familiegeschiedenis in duikt. Centraal staan de overgrootoma van Maartje en haar inwonende dienstbode Mina. Mevrouw was een gravin op een kasteel bij Middelburg. Een halve eeuw waren de levens van Mina & Mevrouw innig met elkaar verstrengeld. Als achterkleindochter van Mevrouw voelt Maartje Duin ongemak over deze verhouding, die in haar familie wordt voorgesteld als een liefdevolle vriendschap. Kan er liefde zijn, als er zo’n grote ongelijkheid is?

Wat houdt moeder zijn precies in? Wat offer je ervoor op? Wat gebeurt er met je lichaam als je in verwachting bent? Maar vooral: is de liefde voor een kind, een liefde die alles overstijgt?

Als Rianne van der Molen een social-post ziet over de transitie van haar gelovige nichtje, is ze verrast. Uit ervaring weet ze dat 'anders zijn' bepaald niet gewenst is, in een streng christelijke omgeving. Of is dat veranderd, is de kerk ook klaar voor een transitie? Rianne zoekt naar antwoorden bij het domineesechtpaar Mark en Elbert, transvrouw Johanna, dominee Joel Boertjens en Jetske-Christoff Venema, die voorlichting over lhbtq geeft op christelijke middelbare scholen.

Vissen hebben het zwaar. Ze sterven door vervuild water, worden in hun bestaan bedreigd door overbevissing, en door de verwoesting van ecosystemen. En dan heb je nog de sportvissers die voor hun plezier op vissen jagen. Daarom: we moeten de vissen helpen. Dat kan op verschillende manieren, zoals bijvoorbeeld het kweken van vis, een op het eerste gezicht logische oplossing. Maar voor de hand liggende ideeën creëren vaak onvoorziene problemen.

Steeds vaker horen we berichten dat een groot gedeelte van Nederland in de toekomst onder water komt te staan, dat de kustlijn in het oosten van ons land komt te liggen. Dat baart Amsterdammer Nikki Koppes zorgen. Als die kustlijn echt opschuift komt haar thuis op de bodem van de zee te liggen. Na een bijna-overstroming in de Amsterdamse binnenstad, wil ze weten waar ze aan toe is. Hoe zal het leven in de stad eruit zien als de zeespiegel stijgt en het blijft regenen? Kan de stad die bekend staat om haar eeuwige strijd tegen het water, ten onder gaan als een
nieuw Atlantis?

DOCS publiceert traditioneel de vijf beste inzendingen (volgens de vakjury) voor de jaarlijkse audiowedstrijd Korte Golf. Deelnemers maken een audioverhaal van drie minuten, dat aan drie voorwaarden moeten voldoen. Dit jaar waren die als volgt: gebruik een getal boven de honderd in de titel, verwerk ‘een nieuw begin’ in het verhaal, gebruik een transportgeluid uit het archief van Beeld & Geluid. Een vakjury selecteerde vijf inzendingen, waarop publiek kon stemmen. DOCS-presentator Mina Etemad sprak voorafgaand aan de prijsuitreiking op 16 mei met alle vijf genomineerden.

De gelauwerde thrillerschrijver Charles den Tex won drie keer de nationale Thrillerprijs De Gouden Strop. Zijn boek Trauma staat wederom op de longlist. Trauma is het tweede boek van Den Tex waarin de gepensioneerde spion John Antink de hoofdrol speelt.

Voor de familie was het duidelijk: Jan Bokma was de verzetsheld en echtgenote Luciana de huisvrouw. Of zoals hun kleindochter het verwoordt: “Jan was de intellectueel. Hij las de boeken en zij stofte ze af.” Een onverwachte e-mail van de Italiaanse journalist Daniela Tasca, gericht aan de Noémi Prent, achterkleindochter van Jan en Luciana, veroorzaakt een eerste barst in dat beeld.

DOCS tipt: De Spanjestrijders en ik, waarin Laura Lubbers het verhaal van twee Spanjestrijders uit de jaren '30 van de vorige eeuw verbindt aan vragen die jonge mensen zich nu stellen. Wat wil ik opofferen voor mijn idealen?

De ‘Spanjestrijders’ zijn Jaap Gons en Jenny Schaddelee. Ze zijn twintigers als in 1936 de Spaanse Burgeroorlog uitbreekt. Ze besluiten naar Spanje te gaan om de Republiek te beschermen tegen het oprukkende fascisme van generaal Franco, net als tienduizenden andere mensen van over de hele wereld. Uit idealisme wagen ze hun leven voor een oorlog in een land waar ze nooit eerder zijn geweest.

Hoe zorgen medewerkers van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) ervoor dat alleen ‘echte’ vluchtelingen in Nederland mogen blijven en bijvoorbeeld geen oorlogsmisdadigers? Er worden weliswaar gesprekken gevoerd, maar hoe toets je iemands verhaal op ‘geloofwaardigheid’? Ellen van den Berg en Fernande van Tets lopen mee met medewerkers van de IND bij aanmeldcentrum Ter Apel, de eerste halte voor mensen die asiel zoeken. Over de staat van de IND maakten zij een tweeluik. Luister naar het tweede deel: Asielzoekers zijn net mensen.

Nederland kampt al jaren met overvolle asielzoekerscentra, geen bed is onbezet. Asielzoekers moesten zelfs buiten slapen. Ellen van den Berg en Fernande van Tets vragen zich af hoe dat kan, in een tweeluik over de staat van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Ze lopen mee met medewerkers van de IND bij aanmeldcentrum Ter Apel, de eerste halte voor mensen die asiel zoeken. Luister naar het eerste deel: Twintig maanden in niemandsland.

April is feestmaand bij DOCS. Het programma bestaat 20 jaar en dat vieren we samen met presentator van het eerste uur Vincent Bijlo. Hij haalt herinneringen op aan de beginjaren en bespreekt met podcasthost Mina Etemad hoe de stijl van documentairemaken veranderd is in 20 jaar. DOCS vroeg hem vijf documentaires uit te zoeken en te vertellen waarom juist deze verhalen hem zijn bijgebleven. De eerste parel uit het archief is: Gestremd.

Volgens een goede vriend moet Marten Minkema zich ernstig zorgen maken. Volgend jaar schrijft AI al zijn artikelen en bedenkt al zijn ideeën. Dat is tegen het zere been. “Mijn creativiteit gejat? Kom op zeg, zo’n stom telraam dat mij wegzet?” Hij gaat te rade bij kunstenaars die al lang met computers en Artificiële intelligentie werken. Wat denken zij ervan, pikt AI binnenkort het meest menselijke domein in?

‘Als ik dement word, dan hoeft het voor mij niet meer’, hoor je vaak zeggen. Dementie roept bij veel mensen een schrikbeeld op en euthanasie kan – hoe moeilijk de afweging ook is – dan een uitweg zijn. De 68-jarige Carin zit in zo’n situatie. Carin en haar huisarts tasten samen af of de ziekte nog draaglijk is. Programmamaker Leonie van Noort volgde hen in de spreekkamer en thuis tussen oktober 2022 en maart 2024.

DOCS tipt deze keer de podcast Waar is Sarah? Laura Stek ontmoet Rob Timmerman, die zich voorbereidt op een nieuwe reddingsmissie op zee. Rob stopte zeven jaar geleden met zijn betaalde baan en besloot als vrijwilliger aan de slag te gaan bij Sea Watch, op een boot op de Middellandse Zee. Tijdens zijn eerste missie redde hij de pasgeboren baby Sarah, die op hem een onuitwisbare indruk maakte. Rob wil weten wat er van haar is terechtgekomen. Radiomaakster Laura Stek vraagt zich op haar beurt af waarom Rob dat zo graag wil weten. Luister naar ‘Een groezelig pakketje’, deel 1 van de podcast Waar is Sarah.

Winter de Cock en Katoo de Langhe zijn de prijswinnaars van de NTR Podcastprijs 2024! Hun podcasts zijn beloond met een gedeelde eerste plaats. Ze namen het tegen zeven andere genomineerde jonge podcastmakers uit Nederland en België.