‘Het is het werk van de filmmaker om de kijker een andere ingang te geven in de realiteit’

Regisseur Jona Honer was niet specifiek geïnteresseerd in Chinese nachtclubs toen hij aan dit filmproject begon. ‘Ik vertrek altijd vanuit een thema en kijk dan hoe ik het in een filmische vorm kan vatten en waar het een relatie heeft met mijn gedachten,’ vertelt hij. ‘Ik was geïnteresseerd in hoe hedendaagse rituelen eruitzien, nu religie en traditionele structuren steeds meer verdwijnen. Wat zijn andere vormen waarin we ons met elkaar verbinden? Dit thema was in die nachtclubs het meest aanwezig.

Visuele verbinding tussen mensen en objecten

Club Heaven zit vol indrukwekkende shots van zalen in opbouw en toespraken aan het personeel, afgewisseld met beelden van het champagnemagazijn en diverse werknemers die achter de schermen met elkaar in gesprek zijn. De manier waarop deze beelden zijn gemonteerd is niet zomaar uit de lucht gegrepen.

Bijvoorbeeld in de scène waarin de manager van Playhouse een preek geeft aan zijn personeel. ‘Jullie zijn hier alleen om geld te verdienen. Als je niet snel en harder gaat werken, dan staat de volgende generatie klaar om je te vervangen’, is de strekking. Die scène wordt gevolgd door een lang shot van een flessenhouder.

Honer: ‘Ik heb heel erg gespeeld met de betekenis van objecten. Die objecten probeer ik een lading te geven. Het verhaal van de manager gaat over hoe we ons tot elkaar verhouden en wat het personeel voor hem betekent.’

De filmmaker probeert dit door te laten klinken in het object wat kijkers vervolgens zien: ‘De praktische betekenis van dit object is gewoon dat er flessen in gezet worden, waarna die staafjes oplichten. Die staafjes rijmen voor mij qua beeld met hoe dat personeel daar stond. Ik zoek dus naar visuele verbinding tussen de objecten en de mensen.’

De shots in Club Heaven zijn stilistisch perfect te noemen. Toeval? Of zijn er toch dingen in scène gezet? ‘Ik maak het shot eigenlijk al van tevoren’, vertelt Honer.

Als voorbeeld neemt hij de scènes waarin de medewerkers backstage op kleine krukjes met elkaar in gesprek zijn. ‘Voor mij klopte het hoe zij daar zitten met de champagneflessen, dus die heb ik zelf aan weerszijden neergezet, want die stonden eigenlijk ergens anders. Dus daar speel ik dan mee. Film is voor mij echt visueel, het is belangrijk dat het op die manier klopt. Dat is net zo goed een vertelling.’

Thermische camera, geen geluid

Honer filmde de gasten in de club met een thermische camera, waarmee de beelden onder een zwart-witte röntgengloed komen te liggen. Hoe werkt dat precies?

De regisseur: ‘Een thermische camera meet een andere golflengte dan licht. De pixels krijgen ieder een temperatuurwaarde, die je elke kleur kunt geven die je wilt. De objecten die koud waren, heb ik bijvoorbeeld een heel lichte kleur geven. Zo je heel duidelijk de relatie tussen hoe ze door de ruimte bewegen.’

Volgens de regisseur onttrek je de dansende mensen en het leven in de club op deze manier aan de werkelijkheid. ‘Om de zaal heen zie je hoe het ritueel in de club wordt voorbereid. Daarmee maak je een ideaalbeeld dat buiten de realiteit staat. Ik vond het filmen met de thermische camera een mooie manier om de dansers er op deze manier uit te tillen.’

Niet alleen een nachtclubavond

Voor de scènes achter de schermen koos de filmmaker dan weer voor weidse shots. Honer legt uit dat die totaalshots belangrijk zijn, omdat je steeds voelt hoe de mens onderdeel van het hele mechanisme van de club is: ‘De vorm van die omgeving is heel dwingend voor hen, maar tegelijkertijd bouwen ze ook zelf die omgeving. Als het personeel op die krukjes achter de schermen zit, voel je dat die wereld niet naar hen is gevormd. Daarom wil ik ze steeds in relatie tot de omgeving tonen en hen niet eruit halen als individu.’

Opvallend is dat er geen muziek te horen is onder de scènes in de club. Honer: ‘Dit heb ik gedaan om die club ook als een ritueel en niet alleen als nachtclubavond te zien. Dat rituele aspect is míjn interpretatie. Het is het werk van de filmmaker om de kijker een andere ingang te geven in de realiteit.’