Wanneer ontwikkelingspsycholoog Joan Windzak haar familiegeschiedenis onderzoekt, ontdekt zij een foto waarop haar voormoeder haar vanuit 1896 recht aankijkt. Het is Affiba, een vrouw die in slavernij werd geboren en al 36 jaar vóór de officiële afschaffing daarvan haar vrijheid verwierf.
Over deze documentaire
Wanneer ontwikkelingspsycholoog Joan Windzak haar familiegeschiedenis onderzoekt, verwacht zij documenten, namen en jaartallen te vinden. Wat zij niet verwacht, is een foto waarop haar voormoeder haar vanuit 1896 recht aankijkt.
Het is Affiba Maria Magdalena Dompig. Omringd door haar dochters, kleindochters en een achterkleindochter zit zij in een open koets. De foto uit de collectie van het Rijksmuseum stond jarenlang bekend als ‘Vijf geslachten in een bakje’, maar de namen en levensverhalen van de geportretteerde vrouwen waren tot nu toe onbekend.
Stap voor stap reconstrueert Joan de geschiedenis van haar familie. In archieven, burgerlijke registers en familieverhalen volgt zij hun sporen terug tot de slavernijperiode in Suriname. Centraal staat Affiba, een vrouw die in slavernij werd geboren en al 36 jaar vóór de officiële afschaffing daarvan haar vrijheid verwierf.
Zij zette zich ervoor in om haar Afrikaanse naam te behouden en haar kinderen dezelfde familienaam mee te geven. Affiba werd minstens 105 jaar oud. Meer dan een eeuw later werken haar nazaten verder aan het herstel van haar plaats in de geschiedenis. ‘De onderzoeker in mij zal zolang als ik leef door blijven zoeken’ aldus Windzak.
Affiba – De oudste vrouw van Paramaribo verweeft een persoonlijke familiegeschiedenis met grotere vragen over slavernij, archieven, herinnering en historisch herstel. De film laat zien hoe één foto een verborgen geschiedenis zichtbaar kan maken en hoe mensen die lange tijd anoniem bleven alsnog een naam, een gezicht en een plek in ons collectieve geheugen krijgen.
Regie en productie: Ida Does
Omroep: NTR