Moeders

2Doc IDFA Primeur

VPRO

Kijkwijzer: 9+, angst, grof taalgebruik

23 november 2022

Vier moeders vertellen hoe hun zoon door foute vrienden, een trauma of intimidatie door een bende in crimineel vaarwater terechtkwam en op de lijst Top400 werd gezet.

Lees meer over de documentaire 'Moeders'

De vergrijpen zijn klein, hun betrokkenheid is niet altijd bewezen en soms zijn ze alleen getuige van een misdaad. Maar de preventieve Top400-behandeling die de gemeente Amsterdam hen opdringt, brengt ze van de regen in de drup.

De moeders worden gegijzeld door een bureaucratie die hun gezinsleven volledig ontwricht. De directe omgeving bestempelt hen als slechte opvoeders en de politie behandelt hen soms zelfs als medeplichtige. Om hun identiteit te beschermen komen de moeders niet zelf in beeld, maar hun stem is wel te horen. Hun rol wordt gespeeld door nasynchroniserende acteurs.

Behalve een uiting van onmacht, frustratie en woede zijn hun verhalen een aanklacht tegen het gebruik van algoritmes bij het voorspellen van crimineel gedrag. Deze vorm van misdaadpreventie werkt bijzonder stigmatiserend en discrimineert gekleurde jongens uit sociaal-economisch zwakke groepen.

Regie: Nirit Peled
Omroep: VPRO

DocTalks: in gesprek met regisseur Nirit Peled

VPRO

In gesprek met documentairemaker Nirit Peled

Over de documentaire 'Moeders'

Documentairemaker Nirit Peled maakte de documentaire ‘Moeders’. Ze sprak hiervoor vier moeders wiens zoon werd opgenomen in de Top400. De interviews met de moeders nam ze op, maar later liet ze actrices deze interviews lipsynic naspreken. Waarom liet zij de interviews vertolken door actrices?

‘Het is een gevoelig onderwerp. Veel mensen zitten in moeilijke situaties en willen wel hun verhaal doen, maar niet in beeld. Met de actrices heb ik de vrouwen toch een gezicht kunnen geven. Het is een soort handmatige deepfake: een ander gezicht met de stemmen van de vrouwen. Ik hoop dat kijkers nu dieper worden meegenomen in hun belevingswereld.’

En wat hoop de filmmaakster met de docu te laten zien, nu het programma van de Top400 waarschijnlijk ook toegepast zal worden in andere gemeentes?

Presentator Ersin Kiris gaat in gesprek met Nirit Peled.

Is het een toneelstuk of is het een documentaire?

Interviews

Docu’s waarin de realiteit wordt vermengd met fictie

Steeds vaker verschijnen er documentaires die spelen mét de realiteit. 2Doc.nl selecteerde de beste ‘hybride-documentaires’ en vroeg mediawetenschapper Charles Forceville die verbonden is aan de Universiteit van Amsterdam, naar zijn kijk op deze ontwikkeling.