Podcast DOCS

Anderhalve eeuw na het verschijnen van Multatuli’s Max Havelaar speelt Lebak opnieuw de hoofdrol in een groot corruptieschandaal.

De zus van documentairemaker Carine van Santen is chronisch depressief. Wat kan ze doen om haar te helpen? Een documentaire over familie, humor als schild en een depressie als onzichtbare muur in het contact. Enn deel twee van Je geld of je leven, een reeks van Rick Steggerda, waarin de 81-jarige Castine verteld over haar relatie tot geld, die onveranderd bleef na het winnen van de loterij.

Deel 2 van Je geld of je leven, een vierluik over de waarde van geld in de levens van verschillende mensen. Castina is 81 lentes jong en leeft al meer dan 20 jaar in hetzelfde huis. Op zich niets bijzonders, maar Castina is hartstikke rijk.

Hoe geduldig is een ongeduldige levenslustige zus met een langdurig depressieve zus? Hoe kan het dat twee vrouwen met dezelfde jeugd zo verschillend terecht zijn gekomen? Een even aangrijpende als humoristische radiodocumentaire van Carine van Santen.

Wat kun je doen voor kinderen met traumatische ervaringen, die in grote onzekerheid leven, zich stierlijk vervelen of niemand meer vertrouwen? Muzikant Julien Oomen van Stichting De Vrolijkheid organiseert bijzondere muzikale projecten voor kinderen in asielzoekerscentra, die daardoor eindelijk afleiding hebben van hun benarde bestaan. Een portret gemaakt door Corinne van den Hoeven. En het eerste deel van Je geld of je leven, een vierluik van Rick Steggerda over de waarde van geld. 23 jaar geleden verliet Jozef zijn vrouw en kinderen voor een roeping. Sindsdien leeft hij zonder familie, maar ook zonder geld.

Radiomaker Jaap Boots had altijd een instinctieve hekel aan groepsreizen en motorrijden. Tot hij een uitnodiging kreeg van oud-collega Marc Stakenburg om achterop de Harley Davidson een muzikale rondreis door het Zuiden van de Verenigde Staten te maken. Dagboek van een passagier.

Geld. Voor de één een lust, voor de ander een last. Maar de waarde van geld leer je pas echt kennen als alles verandert. Als je plots heel veel geld hebt of juist afstand doet van je hele bezit. Vier verschillende mensen vertellen hun persoonlijke verhaal en daarbij staat de invloed van geld centraal.

Muzikant Julien Oomen werkt sinds een paar jaar voor Stichting de Vrolijkheid. Een stichting die bijzondere workshops en projecten organiseert in asielzoekerscentra, zodat kinderen daar af en toe hun onzekere situatie kunnen vergeten en hun ervaringen kunnen verwerken.

Een bijna vergeten beeld krijgt op initiatief van kunstenaar Arnoud Holleman een nieuwe plek. Het gaat om het standbeeld van de schrijver Honoré de Balzac, gemaakt door Rodin. Na de verplaatsing zien mensen het beeld met andere ogen. En dan blijkt dat iedereen iets anders ziet. Een documentaire over een kunstwerk over een kunstwerk, gemaakt door Wineke van Muiswinkel. En het laatste deel van Het sigarenkistje, een tweeluik van Prosper de Roos over de liefde voor handgeschreven brieven en een zoekgeraakte vriendschap.

Annemarie van den Berg krijgt een op straat gevonden sigarenkistje vol handgeschreven brieven. In deel 1 ontdekt ze dat de brieven afkomstig zijn van filmmaakster Aliona van der Horst, die begin jaren negentig in Rusland verbleef, kort na het uiteenvallen van de Sovjet Unie. Maar aan wie waren de brieven geadresseerd?

Bronzen beelden kunnen niet spreken maar er valt wel veel over te vertellen. Wat zien de tuinman, de wethouder, de kunstkenner en de toevallige passant als ze naar het standbeeld van Honoré de Balzac van Rodin kijken dat nu al 50 jaar in de tuin van het van Abbemuseum in Eindhoven staat?

Wat maakt reizen voor de een zo aantrekkelijk en voor de ander zo afschrikwekkend? Ellen van Dalen maakte een documentaire met kunstenaar Douwe Elias, beroepsavonturier Arita Baaijens en filosoof Ruud Welten over de wereld als supermarkt, avonturen in je hoofd, de permanente onrust van het thuisblijven en het nieuwe toerisme. En deel 1 van een tweeluik over de vondst van een sigarenkistje vol handgeschreven brieven door Prosper de Roos.

Wat is echt? Radiomaker Botte Jellema gaat op zoek naar authenticiteit, maar vindt manipulatie en vertekening, van Kinderen voor Kinderen tot de nieuwe Frank Sinatra. Een filosofisch essay over nep en echt, Cher en The Matrix. En in het laatste deel van Architectuur door andere ogen krijgt radiomaker Joost Wilgenhof een tour van Vincent Bijlo door de Beurs van Berlage, een ontwerp van Bijlo’s grootvader.

Vormgeefster Annemarie van den Berg vindt tussen het vuilnis een sigarendoosje. Het blijkt gevuld met de persoonlijke correspondentie van een zekere Aliona: handgeschreven brieven die rond 1991 vanuit Moskou zijn verstuurd naar een Philippine in Leiden.

In zijn slaapkamer staat een bed uit de Pakistaanse swatvallei. Op tafel een stenen varken uit China en een eeuwenoud schrift uit Birma, en aan de muren maskers uit Mali en Congo. Het huis van de Friese kunstenaar Douwe Elias in Franeker lijkt vol te staan met souvenirs uit verre landen. Maar Elias heeft niks met reizen. De meeste etnografica kocht hij van een handelaar in het nabijgelegen Gorredijk. Zelf komt hij niet verder dan de Afsluitdijk (beeld: Douwe Elias).

In de vierde aflevering van Architectuur door Andere Ogen volgt radiomaker Joost Wilgenhof cabaretier, radiomaker en schrijver Vincent Bijlo. Samen dwalen zij door de Amsterdamse Beurs van Berlage, een ontwerp van Vincents overgrootvader H.P. Berlage.

Wat is echt? Wat onze ogen en oren bereikt is tot in de puntjes vormgegeven, en ziet er vaak anders uit dan wat het is.

Onlangs verscheen bij uitgeverij Reservaat een boekje van Heere Heeresma, getiteld Kaddish voor een buurt. De schrijver Heere Heeresma, overleden in 2011, bekend van boeken als Han de Wit gaat in Ontwikkelingshulp en Zwaarmoedige verhalen voor bij de Centrale Verwarming ging zo’n tien jaar geleden met radiomaker Anton de Goede naar de Olympiabuurt in Amsterdam Zuid om daar herinneringen op te halen aan zijn door de oorlog getekende jeugd.